Nieuwe publicatie en update P-DAET onderzoek
Het protocolartikel van het P‑DAET‑onderzoek (Personality Disorders Access to Effective Treatment) is verschenen in BMC Psychiatry. Het artikel beschrijft wat P‑DAET onderzoekt, hoe het onderzoek is opgebouwd en waarom bepaalde methodologische keuzes zijn gemaakt. Een belangrijke stap in transparant en zorgvuldig wetenschappelijk onderzoek.
Generalistisch versus specialistisch: wat werkt voor wie?
Met P‑DAET wordt voor het eerst de (kosten)effectiviteit van een generalistische behandeling (GIT‑PD) vergeleken met twee specialistische behandelingen: Mentalization‑Based Treatment (MBT) en schematherapie (ST). Specialistische psychotherapieën gelden als eerste keuze, maar zijn in de praktijk vaak minder toegankelijk. Generalistische behandelingen lijken daarentegen vaak eenvoudiger en goedkoper te implementeren en verrassend effectief.
De centrale vraag van P‑DAET is of deze grotere schaalbaarheid samengaat met behoud van effectiviteit, en of specifieke subgroepen juist meer baat hebben bij specialistische zorg. Hiervoor wordt gebruikgemaakt van een supervised machine‑learning methode (de Personalised Advantage Index) om toe te werken naar een gepersonaliseerd indicatie‑algoritme.
Nationale samenwerking als basis
P‑DAET is een grootschalige samenwerking tussen het NPI (Arkin), de Viersprong, GGZ Oost Brabant, Dimence, Altrecht en Tilburg University. Voor de uitvoering van het onderzoek is een subsidie verkregen van Stichting tot Steun VCVGZ. Als TopGGz‑afdelingen leveren het NPI en de Viersprong een grote bijdrage aan de werving en behandeling van participanten. Door de bundeling van alle deelnemende organisaties ontstaat een helder en representatief beeld van de dagelijkse praktijk, wat de toepasbaarheid en relevantie van de onderzoeksresultaten versterkt.
Dimensioneel meten met het Alternatieve Model
Het onderzoek werkt met het Alternatieve Model voor Persoonlijkheidsstoornissen (AMPS), waarbij de ernst van problematiek centraal staat. De effectiviteit wordt dan ook primair gemeten aan de hand van het persoonlijkheidsfunctioneren middels het STiP‑5.1‑interview en de LPFS‑BF 2.0-vragenlijst. Daarmee behoort P‑DAET tot de eerste psychotherapie‑studies die aansluit bij de internationale ontwikkeling richting deze dimensionele benadering van het AMPS en minder leunt op de traditionele categoriale manier van kijken naar persoonlijkheidsstoornissen.
Stand van zaken
Het onderzoek loopt volop. De laatste 120 van de beoogde 358 participanten worden momenteel geworven, terwijl een groot deel al is ingestroomd in behandeling en 30 maanden wordt gevolgd. Ondertussen worden de nevenstudies van het project verder uitgerold. De dagelijkse praktijk van de P‑DAET‑teams staat in het teken van werving en dataverzameling.

